نویسندگان اشتباه مشترک بیشتر نویسندگان

[.YEGANEH.]

اگر در یک پاراگراف، هم‌زمان شخصیت‌های زیادی معرفی بشن، چند اتفاق مختلف رخ بده، اطلاعاتی از گذشته داده بشه و چند مفهوم جدید هم توضیح داده بشه، ذهن مخاطب مجبور می‌شه همه‌ی این اطلاعات رو با هم پردازش کنه.
نتیجه معمولاً اینه که خواندن سخت می‌شه و مخاطب بخشی از اطلاعات رو از دست می‌ده یا حتی متن رو رها می‌کنه.
نویسنده‌ی حرفه‌ای اطلاعات رو مرحله‌به‌مرحله وارد متن می‌کنه. هر بار فقط به اندازه‌ای اطلاعات می‌ده که مخاطب بتونه پردازش کنه، بفهمه و همچنان برای دانستن ادامه‌ی ماجرا کنجکاو بمونه.​

 

[.YEGANEH.]

به زبان ساده، نویسنده‌ی خوب فقط نمی‌پرسه:
«چه اطلاعاتی باید به مخاطب بدم؟»
بلکه از خودش می‌پرسه:
«این اطلاعات رو چه زمانی بدم؟»
«الان مخاطب چقدر اطلاعات می‌تونه پردازش کنه؟»
«چه چیزی رو باید فعلاً نگه دارم تا کنجکاوی باقی بمونه؟»
«بعد از این اطلاعات، سوال بعدی مخاطب چیه؟»​

 

[.YEGANEH.]

در نهایت، یک متن خوب مثل یک مسیر روانه؛ نه اون‌قدر اطلاعات کم داره که مخاطب گم بشه، نه اون‌قدر اطلاعات زیاد که ذهنش خسته بشه. اطلاعات به‌اندازه داده می‌شن، سوال‌ها به‌موقع شکل می‌گیرن و مخاطب بدون اینکه احساس کنه مجبور به ادامه دادنه، خودش دلش می‌خواد جمله‌ی بعدی رو بخونه.​

 

[.YEGANEH.]

هدف نوشتن صرفاً انتقال اطلاعات نیست.

ممکنه متنی بنویسیم که پر از اطلاعات درست و مفید باشه، اما اگر مخاطب نتونه باهاش ارتباط بگیره، وسط راه خسته بشه یا نتونه مطالب رو به‌خاطر بسپره، در عمل بخش زیادی از تلاش ما بی‌نتیجه می‌مونه.​

 

[.YEGANEH.]

هدف اصلی نویسنده این نیست که فقط هرچه می‌دونه روی کاغذ بریزه؛ هدف اینه که توجه مخاطب رو حفظ کنه، درک مطلب رو براش ساده‌تر کنه و کاری کنه چیزی که می‌خونه، در ذهنش باقی بمونه.
برای رسیدن به این هدف، باید اطلاعات رو با نظم و زمان‌بندی درست ارائه کنیم، از ایجاد بار شناختیِ غیرضروری جلوگیری کنیم، کنجکاوی مخاطب رو زنده نگه داریم و به هر بخش از متن دلیلی برای حضور بدیم.​

 

[.YEGANEH.]

به زبان ساده، نوشتن موفق یعنی:
«مخاطب را نگه دار، کمکش کن راحت‌تر بفهمد و کاری کن چیزی که فهمیده، یادش بماند.»
پس قبل از اینکه متن رو تموم‌شده بدونیم، از خودمون بپرسیم:
آیا این متن تونست توجه مخاطب رو حفظ کنه؟
آیا فهمیدن پیام برای مخاطب راحت بود؟
و مهم‌تر از همه، آیا چیزی از این متن هست که بعد از تمام شدنش در ذهن مخاطب باقی بمونه؟
اگر جواب این سه سؤال مثبت باشه، اون‌وقت می‌شه گفت متن فقط اطلاعات منتقل نکرده؛ بلکه واقعاً ارتباط برقرار کرده.​

 

[.YEGANEH.]

این فقط «اشتباه شماره ۱» بود.
در پارت‌های بعدی، سراغ خطاهای دیگه‌ای می‌ریم؛ خطاهایی که شاید در نگاه اول ساده به نظر برسن، اما بر اساس اصول روان‌شناسی شناختی، روایت‌پردازی و تجربه‌ی خواندن، می‌تونن کیفیت متن رو به شکل قابل‌توجهی کاهش بدن.
قرار نیست فقط درباره‌ی «خوب نوشتن» حرف بزنیم؛ قراره ببینیم ذهن مخاطب چطور متن رو دریافت و پردازش می‌کنه، چه چیزهایی باعث حفظ یا از بین رفتن توجهش می‌شن و چطور می‌تونیم متنی بنویسیم که مخاطب نه‌تنها تا آخر همراهش بمونه، بلکه چیزی از اون متن رو هم با خودش به خاطر بسپره.

پس این مطالب ادامه داره...​